Forvis Mazars, międzynarodowa firma audytorsko-doradcza, opublikowała 13. edycję przewodnika podatkowego po krajach Europy Środkowo-Wschodniej – corocznej publikacji porównującej systemy podatkowe w 22 krajach Europy i 3 krajach Azji Środkowej.
Raport przedstawia kluczowe trendy kształtujące politykę podatkową w regionie Europy Środkowo-Wschodniej – od opodatkowania zatrudnienia i zmian wynagrodzeń, przez struktury podatku VAT i CIT, po cyfryzację i wdrożenie globalnego podatku minimalnego.
W najnowszym odcinku emitowanego na antenie Telewizji Biznesowej programu „Biznes Nieoczywisty” Jakub Zadrożny, partner w SPECTATOR communications advisors oraz Łukasz Kempa, doradca podatkowy w Forvis Mazars Poland, omawiają istotne rozbieżności w obciążeniach podatkowych w Europie Środkowo-Wschodniej i Azji Środkowej:
Jak CEE Tax Guide 2025 może wspomóc przedsiębiorców w rozwoju poza granicami Polski?
Łukasz Kempa poinformował, że CEE Tax Guide 2025 obejmuje nie tylko kraje Europy, ale również Azji. Jego celem jest pokazanie biznesom, w których krajach na wschód od Niemiec i Austrii warto inwestować w odniesieniu do systemu podatkowego.
Dlaczego w CEE Tax Guide 2025 ujęte zostały Austria i Niemcy?
Łukasz Kempa wyjaśnił, że “w CEE Tax Guide 2025 ujęto Austrię i Niemcy, ponieważ związki gospodarcze Polski z tymi krajami są istotne. Ponadto, dzięki temu inwestorzy z tych państw zainteresowani tym raportem będą mieli punkt wyjścia, łatwiej będzie im zrozumieć systemy podatkowe w innych krajach”.
Jakie mamy rozbieżności w systemach podatkowych w Europie Środkowo-Wschodniej i Azji Środkowej?
Łukasz Kempa oznajmił, że “największe różnice są, jeśli chodzi o konkretne liczby, w podatkach dochodowych. Mamy różne filozofie podejścia do opodatkowania w poszczególnych państwach. Z reguły, im bardziej rozwinięte państwa, tym wyższe podatki. Polska plasuje się tutaj wśród państw zachodnich”.
Z drugiej strony, stawka podatku dochodowego od przedsiębiorstw jest najniższa na Węgrzech i właśnie w Polsce.
Jak Polska wypada na tle innych krajów, jeśli chodzi o cyfryzację systemów podatkowego?
Łukasz Kempa oświadczył, że “Polska zdecydowanie jest wśród liderów raportu CEE Tax Guide 2025, jeśli chodzi o cyfryzację systemu podatkowego”.
Łukasz Kempa o obciążeniach podatkowych wynikających z raportowania transakcji z podmiotami powiązanymi
Łukasz Kempa wskazał, że “z reguły polskie przedsiębiorstwa płacą wyższy podatek dochodowy, niż zagraniczne firmy należące do międzynarodowych grup”.
Nie wynika to jednak z tego, że przedsiębiorstwa należące do zagranicznych grup oszukują, tylko z tego, iż polska firma nie płaci za wiele rzeczy, za które płaci polska firma będąca własnością zagranicznej międzynarodowej grupy. Jest to zatem zupełnie legalne i w pełni zgodne z rzeczywistością, gdyż podatki są tutaj płacone w centrali grupy.
Dlaczego Węgry i Łotwa nie stosują podatku u źródła od dochodów kapitałowych?
Łukasz Kempa zaznaczył, że “działanie Węgier i Łotwy ma na celu ściągnięcie biznesu. Z tego powodu bardziej niż na bezpieczeństwie systemu podatkowego zależy im na preferencjach inwestycyjnych i ułatwianiu inwestorom dystrybucji kapitału”.
Czy ujednolicenie przepisów podatkowych na poziomie globalnym nadal będzie postępowało?
Łukasz Kempa jest zdania, że “ujednolicenie przepisów podatkowych na poziomie globalnym wciąż będzie postępowało, ale najwięksi gracze – tacy jak USA, Chiny czy Indie – cały czas starają się rządzić swoimi prawami. Ogólna idea jest jednak taka, aby opodatkowanie dochodów krajów należących do OECD było na podobnym poziomie”.
Skoordynowanie podatków dochodowych w skali globalnej jest jednak bardzo trudnym zadaniem – zwłaszcza, jeśli mamy tak duże rozbieżności w tempie ich wprowadzania, a sam podatek dochodowy w coraz większej liczbie krajów stał się w ostatnich 10 latach bardzo skomplikowany.
